[ جدول 3 ] ذكر پادشاهى هولاكو خان بن تولوى خان بن جنكز خان به حكم برادرش مونككا قاآن به ايران‌زمين آمد . چون به ماوراء النهر رسيد مسعود يلاواج اعزاز و اكرام بسيار نمود ، و مدتى آنجا بود . بعد از آن متوجه خراسان شد و قلاع ملاحده را فتح كرد . و ديگر در كردستان قتل بسيار كرده بعد از آن متوجه بغداد شد و در بغداد نيز قتل بسيار كرد ؛ گويند هفتصد هزار مرد بقتل آمده بود . و خليفه مستعصم را پيش هولاكو خان آوردند و بعد از دو روز درجهء شهادت يافت و مملكت خليفه به تصرف ديوان مغول آمد . از جملهء غنايم حوضى پنج در پنج پر طلا بود ؛ ديوان مغول گرفتند . بعد از آن به استخلاص ديگر بلاد عرب و خوزستان و دياربكر مشغول شد و به شام رفت و فتح كرد . در دمشق خبر وفات منكو قاآن به دو رسيد مراجعت كرد و يكى از امراى خود به استخلاص مصر در شام بگذاشت . و از مصر سلطان دوقز به جنگ او آمد و آن امير را بكشت و لشكر مغول منهزم شدند . القصه در سنهء ثلث و ستّين و ستّ مايه ( 663 ه / 1265 م ) در حدود مراغه درگذشت . و از آثار او زيج خانى خواجه نصير الدين طوسى تصنيف كرده است . ذكر پادشاهى اباقا خان بن هولاكو خان در زمان پدر حاكم خوراسان بود . بعد از وفات پدرش به آذربايجان آمد و مملكت را ضبط كرد و عمارات عالى بنياد نهاد و تا حدود بخارا مستخلص كرد . بركاى « 1 » خان يكى از فرزندان خود را با لشكرى گران به ايران فرستاد . بعد از محاربه لشكر اوزبك منهزم شدند و به دشت قبچاق رفتند . بعد از آن بركه خان خود عازم ايران شد و به كنار رود كر برسيد . چون مجال عبور نبود روى به طرف تفلس [ -

--> ( 1 ) . ايضا : بركه خان .